Hatteria
Z Wikipedii
| Hatteria | |||||||||||||||||||||||||||||
 |
|||||||||||||||||||||||||||||
| Systematyka | |||||||||||||||||||||||||||||
| Domena | eukarioty | ||||||||||||||||||||||||||||
| Królestwo | zwierzęta | ||||||||||||||||||||||||||||
| Typ | strunowce | ||||||||||||||||||||||||||||
| Podtyp | kręgowce | ||||||||||||||||||||||||||||
| Gromada | gady | ||||||||||||||||||||||||||||
| Rząd | sfenodonty | ||||||||||||||||||||||||||||
| Rodzina | Sphenodontidae | ||||||||||||||||||||||||||||
| Rodzaj | Sphenodon | ||||||||||||||||||||||||||||
| Nazwa systematyczna | |||||||||||||||||||||||||||||
| Sphenodon | |||||||||||||||||||||||||||||
| Gray, 1831 | |||||||||||||||||||||||||||||
| Status ochronny | |||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||
 Systematyka w Wikispecies |
|||||||||||||||||||||||||||||
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|||||||||||||||||||||||||||||
.gif&filetimestamp=20060313055135){kind=small}
Hatteria, tuatara (z maoryskiego kolczasty grzbiet), łupkoząb (Sphenodon) - rodzaj gadów, jedynych do dziś żyjących przedstawicieli rzędu gadów ryjogłowych - sfenodontów (większość wymarła 100 mln lat temu, hatteria jest przykładem tzw. żyjącej skamieniałości). Obecnie występują tylko na kilkunastu skalistych wysepkach wokół Nowej Zelandii, są więc endemitami. Wyróżnia się dwa gatunki żyjące współcześnie:
- Sphenodon punctatus (kilka podgatunków na różnych wyspach, łącznie ok. 50 tys. osobników)
- Sphenodon guntheri (ok. 400 osobników na wysepce Brother)
oraz wymarły
Hatteria osiąga 60–70 cm długości i ciężar 1 kg (samice są mniejsze od samców). Ciało przeważnie zielonooliwkowe lub zielonoszare z jasnymi plamkami (zdarzają się osobniki ubarwione nawet pomarańczowo; barwa jest zmienna z wiekiem), przez środek grzbietu i ogona u samców biegnie grzebień z trójkątnych wyrostków skórnych. Posiada mocne nogi umożliwiające kopanie nor. Zamieszkuje często nory petreli i burzyków. Żywi się bezkręgowcami, zjada również jaja i pisklęta ptaków. Aktywna nocą.
Przystosowana do niskich temperatur, optimum termiczne w granicach 12–14°C, aktywna jest jeszcze w temperaturze 7°C. Jest zwierzęciem wyjątkowo długowiecznym, znane są okazy, które przeżyły w niewoli 120 lat. Rośnie bardzo powoli, dojrzewa płciowo w wieku 15–20 lat, ostateczny wzrost osiąga w wieku ok. 35 lat, rozmnaża się raz na 2–5 lat. Jajorodna, samica składa jaja ok. 9 miesięcy po kopulacji w nasłonecznionym miejscu, inkubacja trwa kolejne kilka miesięcy; w temperaturze powyżej 21°C wylęgają się przeważnie samce, poniżej – samice (termiczna determinacja płci).
Zewnętrznie hatteria przypomina dużą jaszczurkę z rodziny agam, w budowie wewnętrznej posiada jednak szereg cech różniących ją od innych współczesnych gadów: kość kwadratowa połączona z czaszką nieruchomo, dwuwklęsłe trzony kręgów, żebra brzuszne, zęby akrodontyczne. W czaszce dorosłych osobników hatterii występuje otwór ciemieniowy mieszczący tzw. oko ciemieniowe, widoczne u osobników młodocianych, później zarastające skórą.
| Na połoninach wciąż zimno i wieje wiatr |
|
W Bieszczadach powyżej górnej granicy lasu w czwartek rano wiał silny wiatr, a termometry wskazywały 13 stopni mrozu - poinformował ratownik dyżurny bieszczadzkiej grupy GOPR, Andrzej Łukaszczuk.
|
| RMF: Co dalej z magazynami krwi pępowinowej? |
|
Do tej pory krew była przyjmowana przez firmę Activision Life. Magazynowała ją w banku warszawskiego Centrum Onkologii. Umowa została jednak zerwana, ponieważ firma od dwóch lat nie płaci centrum.
|
| Kurski: Premier troszeczkę się leni |
|
To kompromitacja. Gdy napięcia gazowe się dzieją, gdy wali się energetyka w Europie, pan premier Tusk jeździ sobie na nartach. A Polska czeka - mówił w Kontrwywiadzie RMF FM Jacek Kurski.
|
| W Polsce "pierwszy stopień zasilania" |
|
Nie ma ograniczeń w dostawach gazu, jest "pierwszy stopień zasilania" - powiedziała dziś rzeczniczka operatora systemu gazociągów przesyłowych Gaz-System, Małgorzata Polkowska.
|
| Okradał kobiety w kościołach |
|
Lubuscy policjanci zatrzymali mężczyznę, który okradał kobiety w kościołach. Jego łupem padło kilkanaście damskich torebek, telefony komórkowe oraz pieniądze z kościelnej skarbony. 27-latek dopuścił się również kradzieży w kilku zielonogórskich firmach.
|