Portal:Literatura - Wiki

Portal:Literatura

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Literatura

Ta strona to portal dla wikipedystów zainteresowanych literaturą, umożliwiający łatwiejszy dostęp oraz pomoc w rozwoju artykułów związanych z tą dziedziną wiedzy.

Literatura to wszystkie "sensowne twory słowne" (Stefania Skwarczyńska), zatem dzieła artystyczne, literatura piękna, oraz teksty użytkowe, literatura stosowana - zachowane w formie pisanej lub w przekazie ustnym. Dzieli się ją na trzy rodzaje literackie: epikę, lirykę i dramat.

Inne portale dotyczące literatury: Fantastyka, Harry Potter, Śródziemie.

Artykuł miesiąca

Rękopis utworu

W poszukiwaniu straconego czasu (fr. À la recherche du temps perdu) – siedmiotomowy quasi-autobiograficzny cykl powieściowy Marcela Prousta, uznawany przez krytyków i badaczy literatury za arcydzieło. W świadomości czytelników powieść łączona jest przede wszystkim z motywem reminiscencji wywołanej przypadkowo przez zewnętrzny bodziec; dla bohatera bodźcem takim jest smak zamoczonej w herbacie magdalenki.

Historycy literatury określają cykl jako kontynuację tradycji powieści francuskiej, dopatrując się inspiracji w esejach Montaigne'a i pamiętnikach Saint-Simona oraz w Komedii ludzkiej Balzaka. Sytuują go w obrębie dominujących pod koniec XIX wieku nurtów literackich, takich jak bergsonizm, Freudowska psychoanaliza oraz impresjonizm. Elementami innowacyjnymi są rozbudowane analizy uczuć, unieważnienie intrygi powieściowej rozumianej jako ciąg uporządkowanych wydarzeń, zmiana struktury wypowiedzi artystycznej, w tym perspektywy i technik narracji, a także konstrukcji czasu powieściowego i psychoanalityczna introspekcja. Nowością było także wymaganie stawiane czytelnikowi, który stał się współtwórcą dzieła w procesie lektury, a nie tylko jego biernym odbiorcą.

Proust rozpoczął pracę nad powieścią w lipcu 1909 roku, zakończył na krótko przed swoją śmiercią w 1922 roku. Fragmenty pierwszego tomu (W stronę Swanna) ukazały się w 1911 roku na łamach czasopisma Le Figaro, w całości opublikowane zostały w 1913 roku. Ostatni tom (Czas odnaleziony) wydano już po śmierci autora w 1927 roku.

W języku polskim powieść ukazała się w przekładzie Tadeusza Boya-Żeleńskiego (pierwsze pięć tomów), a także Macieja Żurowskiego, Magdaleny Tulli i Juliana Rogozińskiego.

Przeczytaj cały artykuł

Propozycje na artykuł miesiąca
Archiwum

Rodzaje i gatunki literackie

Liryczne: aleksandrynanakreontykbergerettabukolikacichōkadumkaelegiaepigramatepitafiumepyllionfraszkafugazelhaikuhymnkasydalimerykodapieśńpsalmrubajjatshisielankasonettren

Epickie: anegdotaautobiografiabajkabaśńbiografiachansons de gesteeposhumoreskakronikalegendamakamamonogatarinowelaopowiadaniepaterykpowieśćpowieść auktorialnapowieść autobiograficznapowieść biograficznapowieść detektywistycznapowieść epistolarnapowieść fantastycznapowieść historycznapowieść kryminalnapowieść poetyckapowieść produkcyjnapowieść przygodowapowieść psychologicznapowieść społeczno-obyczajowapowieść tendencyjnasadżsirat

Dramatyczne: dramat antycznydramat niescenicznydramat satyrowydramat symbolicznydramat szekspirowskidramat romantycznydramat historycznydramat współczesnydramat modernistycznydramat właściwykomediaoficjumskecztragediatragifarsa

Mieszane: balladaballada romantycznadramat romantycznygawędasatyrapoemat dygresyjnypoemat heroikomicznypowieść poetyckasylwatraktat

Pograniczne: apologiabestiariuszdziennikemblematesejfelietonlatopispamiętnikreportaż

Literatura obca

afrykańskaalbańskaangielskaamerykańskaarabskaaustriackaazerskabengalibiałoruskabrazylijskabułgarskachorwackachińskaczeskaduńskaestońskafińskafarerskafrancuskagreckagruzińskahebrajskahindihiszpańskairlandzkaislandzkajapońskakanadyjskakatalońskakoreańskalatynoamerykańskalitewskałotewskamacedońskamalajskameksykańskamongolskaniemieckojęzycznanorweskanowogreckaormiańskaperskaportugalskarosyjskarumuńskasanskryckaserbskasłowackasłoweńskaszwajcarskaszwedzkojęzycznatureckaukraińskawalijskawęgierskawłoskaantycznej Grecjiantycznego Rzymu

Przeglądy chronologiczne

Literatura powszechnaLiteratura polska

Czasopisma literackie

Ukazujące się: AkcentArtPAPIERArtyleriaBorussiaCzas KulturyDialogEnigmaFA-artFo paHa!artKresyKursywaLampaLiteratura na ŚwiecieNowe KsiążkiOdraOpcjePamiętnik LiterackiPograniczaPomostyProtokół kulturalnyRed.Rita BaumStudiumTekstualiaTeksty DrugieToposTwórczośćWakatZeszyty LiterackieZeszyty PoetyckieZnak

Nie wydawane: Brulion - ChimeraGazeta LiterackaKamenaKwadrygaKłosyKurier Polski (1829-1831)LiniaLiteratura (1972-1981)Literatura (tygodnik)Literatura LudowaMaskiNowe WidnokręgiNowy Pamiętnik WarszawskiPonowaPro Arte et StudioProsto z MostuPrzegląd Artystyczno-LiterackiPrzegląd PolskiSkamanderSycynaSztuka i NaródTygodnik IlustrowanyUndergruntWiadomości LiterackieWspółczesnośćZapisZdrójZebraZwrotnica

Kategoria:Czasopisma literackie

Aktualności literackie


Cytat miesiąca

Instynkt wskazuje nam obowiązki,
inteligencja zaś dostarcza pretekstów,
by uchylać się od nich.

Marcel Proust


Grafika miesiąca


Rzeźba upamiętniająca fikcyjnego bohatera stworzonego przez Marcela Aymé.
Passe-Muraille, plac Marcela Aimé, Paryż



Chcesz pomóc?

Kategoria zalążków artykułów literackich zawiera już kilkaset opisów książek. Pomóż nam poprawić jakość tych haseł! Kliknij tutaj i wybierz artykuł, który chcesz poszerzyć. Dziękujemy!

Uwaga!


Nowe zadanie w WikiFaktorii: Mól książkowy, polegające na opisywaniu nowych książek i pisarzy. Można w nim zdobyć sporo punktów, a zatem - do dzieła!


Pytania merytoryczne możesz kierować do uczestników panelu eksperckiego w dziedzinie literatury i językoznawstwa.

Do poszerzenia

Twórcy: Doris LessingKarl Adolph GjellerupKnut HamsunJulia HartwigMichel HouellebecqPer JersildNadżib MahfuzOlga TokarczukJan Chryzostom PasekJuliusz SłowackiStendhalMichaił SzołochowFederico García LorcaGuy de MaupassantKostis PalamasJózef Roth

Dzieła: Antoniusz i KleopatraBoska komediaCzekając na GodotaFaustFerdydurkeGargantua i PantagruelKról Lear - Kubuś Fatalista i jego panLolitaSonety do LauryŚlubNa Zachodzie bez zmianNocny lotIdiotaOdysejaPani BovaryPieśń o Nibelungach

Pojęcia: dramat właściwyepos rycerskigawędaliteratura angielskaliteratura antycznej Grecjiliteratura chińskamiraklnowelapostać literackapowieśćtrawestacjaweryzm

Ostatnio dodane

Niektóre niedawno dodane artykuły związane z literaturą:

Sylwetki twórców: Aleš ČarAnne EnrightMircea CărtărescuRoddy DoyleCarlos EireJuan GoytisoloMohsin HamidMarius IvaškevičiusHelmut KajzarPatrick KavanaghJean-Marie Gustave Le ClézioJulio LlamazaresHugh LoftingNorman MailerBeata OstrowickaIgnacio PadillaCraig RaineJaroslav RudišDamon RunyonLeonardo Sciascia

Dzieła literackie:AndLampartObrona ŁużynaOpętaniOziminaPalę ParyżRodzina PołanieckichWyżej podnieście strop, cieśle; Seymour - IntrodukcjaZazi w metrzeO czym szumią wierzbyŁad sercaIdzie skacząc po górach

Pojęcia:exemplumindygenizmkataleksaLiteratura farerskaLiteratura fińskaMacondoMcOndopirychejpostać literackaprąd literackitradycja literackaKoło hermeneutyczneLiteratura obrachunków inteligenckich

Inne portale polskiej Wikipedii



Rodzicie nie chcieli leczyć chorej córki
U 12-letniej Ani spod Starego Sącza w Małopolsce wykryto guza mózgu. Pomimo, że choroba została zdiagnozowana półtora roku temu, jej rodzice nie zrobili nic, co mogłoby pozwolić na rozpoczęcie leczenia dziewczynki. Jak sami twierdzą motywem ich działania, a raczej bezczynności, było... dobro córki.
Merkel: Rok 2009 rokiem złych wiadomości
Należy liczyć się z tym, że przyszły rok, przynajmniej przez pierwsze miesiące, będzie rokiem złych wiadomości dla gospodarki - przyznała kanclerz Niemiec Angela Merkel w wywiadzie dla tygodnika "Welt am Sonntag".
Idzie sroga zima!
Na Dolnym Śląsku, Pomorzu Zachodnim i Opolszczyźnie meteorolodzy przewidują w najbliższych dniach intensywne opady śniegu. W Zachodniopomorskiem w ciągu najbliższych godzin może spaść ponad 20 centymetrów śniegu!
Krytykował Kościół, dostał nominację od papieża
Profesor ekonomii z Korei Południowej Thomas Han Hong-Soon, który na synodzie biskupów krytykował sposób zarządzania majątkiem przez Kościół, został mianowany przez papieża międzynarodowym rewidentem finansowym w Prefekturze Spraw Ekonomicznych Stolicy Apostolskiej.
Oskarżono oszusta, który sprzedał "złote" monety
50-letniemu mieszkańcowi Wrocławia, który sprzedał w Kaliszu za 42 tys. zł. 60 sztuk rzekomo złotych monet, grozi kara do ośmiu lat więzienia.
kasyna | Konstatacja faktu | mieszkania do wynajęcia Wałbrzych | Siedem dni | psycholog gdyniaHOME, , , , , , , , , , , , , , , ,, , ,, , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,, , , , ,, , ,, , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,, , , , , , , , , , , , , , , ,, , ,, , , , , , , , , , ,, , , , , , , , , ,, , , , , , , , , , ,, , , , , , , ,, , , , , , , , , , ,, , , , , , , , , ,, , , , , , , , , , ,, , , , ,, , ,, , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,, , , , , , , , , , ,, , , , ,, , ,, , , , , , , , , , ,, , , , , , , , , ,, , , , , , , , , , ,, , , , , , , ,, , , , , , , , , , ,, , , , , , , , , ,, , , , , , , , , , ,, , , , ,, , ,, , , , , , , , , , ,, , , , , , , , , ,